12 tháng 8, 2011

CHIA SẺ MỘT VÀI KINH NGHIỆM TRONG GIẢNG DẠY MÔN VĂN HÓA ANH Ở LỚP TIẾNG ANH CHUYÊN NGỮ

Th.S Nguyễn Thị Lan Anh

1. Mở đầu
Môn văn hóa Anh là một môn học giới thiệu đến sinh viên chuyên ngành về văn hóa, phong tục tập quán, đất nước, con người Anh. Môn học này được xem là môn học thú vị và cần thiết, song song với việc học những kiến thức liên quan về ngôn ngữ Anh, bởi người học có ý thức được rằng ngôn ngữ luôn gắn liền với văn hóa. Những lần phỏng vấn nhỏ với sinh viên chuyên ngành cho thấy họ mong đợi môn học này sẽ là một trong những môn họ thấy thích thú nhất với những kiến thức mới lạ về đất nước này mà họ vẫn chưa biết đến và mong muốn khám phá qua môn học này. Đối với sinh viên chuyên ngữ ở khoa, những kiến thức về văn hóa Anh vẫn còn hạn chế do không có nhiều điều kiện tiếp xúc và tìm hiểu trực tiếp hoặc gián tiếp với nền văn hóa này. Tuy nhiên, sau lần đầu giảng dạy, bản thân tôi quan sát và nhận thấy phương pháp giảng dạy áp dụng cho môn học này vẫn chưa đạt hiệu quả, chưa đáp ứng được nhu cầu và mong muốn của người học, lớp học vẫn chưa sinh động và sôi nổi. Vì vậy sự thay đổi phương pháp giảng dạy là điều cần thiết để việc dạy và học trở nên hiệu quả hơn với phương châm lấy người học làm trung tâm.
2. Nhận xét về giáo trình đang sử dụng
2.1. Ưu điểm:
- Giáo trình được biên soạn bởi chuyên gia người Anh trong những năm gần đây nên những thông tin liên quan đến văn hóa đất nước này được cung cấp một cách chi tiết, khá chính xác và mang tính cập nhật với nhiều hình ảnh minh họa, dễ hiểu.
- Giáo trình phát triển đầy đủ các kỹ năng cần thiết cho người học ngoại ngữ (nghe, nói, đọc, viết). Các hoạt động thiết kế liên quan đến các bài đọc hiểu, nghe hiểu, liên quan đến chủ đề bài học rất đa dạng và phong phú. Bên cạnh đó, mức độ phát triển tư duy về quá trình học của người học cũng được chú trọng, đó là khả năng phân tích vấn đề, không chỉ dừng lại ở cấp độ hiểu và tóm tắt vấn đề.
2.2. Nhược điểm
- Giáo trình chưa hoàn chỉnh về mặt hình thức và nội dung. Nhiều lỗi sai về ngữ pháp, từ vựng, căn chỉnh trang hàng, chất lượng âm thanh của những bài nghe kèm theo không tốt đã gây một số khó khăn cho người học trong việc tiếp nhận thông tin. Đồng thời, giáo trình vẫn còn một vài thông tin chưa chính xác, và đáp án trả lời trong sách hướng dẫn của giáo viên cũng không rõ ràng và thiếu chính xác.
- Một số bài viết về một vài chủ đề liên quan đến văn hóa được cung cấp quá chi tiết đến mức không cần thiết, trong khi những thông tin về một số chủ đề quan trọng trong giới thiệu về văn hóa, đất nước, con người Anh chưa được nhắc đến nhiều. Chẳng hạn, chủ đề về lịch sử nước Anh, cũng là một yếu tố quan trọng trong văn hóa, vẫn chưa được giới thiệu nhiều trong giáo trình; hay các chủ đề quan trọng khác như lễ hội, phong tục tập quán, đời sống tinh thần, tiêu khiển giải trí, tôn giáo,…
3. Phương pháp giảng dạy
3.1. Phương pháp truyền thống:
- Do lượng thông tin và các hoạt động thiết kế kèm theo khá nhiều nên giáo viên phải bám sát theo chương trình và nội dung đưa ra trong giáo trình. Để hoàn thành bài giảng trên lớp, giáo viên chỉ yêu cầu sinh viên đọc bài trước ở nhà. Giáo viên tổ chức buổi thảo luận cho sinh viên trên lớp thông qua các hoạt động được thiết kế trong sách, hỏi đáp các câu hỏi liên quan. Đánh giá kết quả môn học của sinh viên chỉ dựa trên kết quả kiểm tra kết thúc môn và kết quả thi cuối kỳ.
- Qua quan sát và nhận thấy sau một thời gian giảng dạy, lớp học không sôi động, không thu hút được sự tham gia đóng góp phát biểu xây dựng bài của sinh viên. Người học tiếp nhận kiến thức một cách bị động, không có sự kích thích tự chủ động xây dựng kiến thức của riêng mình từ phía người dạy.
3.2. Phương pháp đối mới:
Dựa trên những mặt ưu điểm và hạn chế của giáo trình cũng như kết quả của phương pháp dạy truyền thống, bản thân tôi nhận thấy sự cần thiết của việc thay đổi phương pháp với mục đích không những giúp lớp học cảm thấy môn học bổ ích hơn mà còn nâng cao nhận thức của sinh viên về vấn đề tự tìm hiểu, xây dựng kiến thức một cách chủ động.
Đối với những chủ đề đã đề cập trong sách:
- Giáo viên trình bày tóm lược nội dung qua bài giảng, sau đó thiết kế các hoạt động kèm theo cùng với các hoạt động bổ sung trong sách nhằm kiểm tra khả năng hiểu bài của sinh viên. Hoạt động không thể thiếu cho phần này là yêu cầu sinh viên thảo luận theo nhóm và thay phiên nhau làm đại diện trình bày kết quả thảo luận.
- Do giáo trình cung cấp rất nhiều thông tin liên quan đến chủ đề, nên giáo viên thỉnh thoảng sẽ không đủ thời gian để giảng giải hết tới người học. Vì thế, giáo viên sẽ chia ra một số phần dành cho sinh viên đọc tham khảo thêm.

Đối với những chủ đề không được đề cập trong sách:
- Để nâng cao nhận thức khả năng tự học ở sinh viên, giáo viên yêu cầu các nhóm sinh viên thuyết trình các đề tài được giới thiệu bổ sung. Giáo viên cung cấp tài liệu về đề tài cho nhóm thuyết trình tham khảo và yêu cầu sinh viên thuyết trình dựa trên mẫu của tài liệu. Cuối phần thuyết trình, nhóm thuyết trình phải thiết kế trò chơi để kiểm tra người nghe về những kiến thức nghe được từ phần thuyết trình của nhóm bạn. Bên cạnh đó, người nghe được yêu cầu phải tìm hiểu trước nội dung đề tài của nhóm thuyết trình qua nhiều nguồn thông tin và đặt câu hỏi cho nhóm thuyết trình. Vai trò của giáo viên trong hoạt động này là người hướng dẫn, giới thiệu những trang web tham khảo tin cậy cho nhóm thuyết trình, giúp đỡ họ hiểu sâu sắc hơn về đề tài, gợi ý về nội dung và cách thức thuyết trình, kiểm soát nội dung, nhận xét phần thuyết trình (a facilitator, a prompter, a controller). Sau phần thuyết trình, giáo viên chính thức tóm lược lại nội dung bài giảng cho lớp và phát tài liệu về chủ đề bổ sung cho lớp.
4. Phương pháp đánh giá quá trình học tập của sinh viên đối với môn học
- Theo kết quả nghiên cứu của các nhà giáo dục, đánh giá sinh viên liên tục trong quá trình học tập sẽ đo lường khả năng phát triển của người học một cách chính xác nhất và là phương pháp hiệu quả nhất trong việc làm cho người học luôn luôn tham gia một cách chủ động và có ý thức về việc học của mình. Người học sẽ có nhiều cơ hội để cố gắng thêm nữa sau một hoặc vài lần thất bại. Vì thế, đối với môn học này, đánh giá kết quả học tập của mỗi sinh viên sẽ dựa trên nhiều phần: thuyết trình, tham gia chủ động trong lớp học, bài kiểm tra bất chợt giữa kỳ, và bài thi cuối kỳ. Về phần thuyết trình, tiêu chí đánh giá cũng được thông báo đến sinh viên trước buổi thuyết trình. Về tham gia lớp học, giáo viên đánh giá thông qua báo cáo của sinh viên đại diện cho nhóm thảo luận, thông qua những lần sinh viên trả lời đúng câu hỏi của nhóm trình bày, và thông qua việc đặt câu hỏi và chia sẻ câu trả lời trước nhóm trình bày.


5. Kết luận
Sau khi áp dụng phương pháp trên, tôi quan sát và nhận thấy rằng sinh viên rất sáng tạo trong việc làm cho bài thuyết trình của mình sinh động. Họ rất chủ động trong việc tìm kiếm và sắp xếp thông tin. Kết quả làm việc theo nhóm cũng được đánh giá trong phần thuyết trình nên họ biết cách giúp đỡ và phối hợp với nhau cùng hoàn thành nhiệm vụ thay vì chỉ rời rạc thực hiện theo từng cá nhân trong nhóm. Họ cũng cảm thấy công bằng hơn trong việc đánh giá kết quả học tập một cách liên tục như vậy. Lớp học trở nên sôi động hơn khi tất cả mọi người cùng nhau đóng góp xây dựng bài giảng. Tóm lại, phương pháp đổi mới trên thực sự phát huy tính tự học, kích thích người học chủ động, sáng tạo trong việc xây dựng kiến thức của chính mình- điều quan trọng nhất trong giảng dạy ở bậc đại học.

The English version of the article...

0 nhận xét:

Đăng nhận xét

Vui lòng sử dụng tiếng Việt có dấu hoặc tiếng Anh, và dùng từ ngữ lịch sự, xưng hô đúng mực. Các lời bình không đủ các chuẩn trên sẽ bị xóa khi kiểm duyệt. Cảm ơn quý khách đã truy cập website Khoa Ngoại Ngữ Đại học Nha Trang.